2026-2027 Coğrafya Farklılaştırma: Zenginleştirme ve Destekleme
Coğrafya sınıfında kimi öğrenci haritayı ve veriyi hemen yorumlar, kimi yer ve mekân ilişkisini kurmakta zorlanır. Bu yazı coğrafya öğretmenleri için dayanağı, derse özel zenginleştirme ve destekleme önerilerini ve ortak paylaşım alanlarını bir araya getiriyor.
Dayanak: Programda farklılaştırma
Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli’ne göre hazırlanan öğretim programlarında farklılaştırma, “Zenginleştirme” ve “Destekleme” adlı iki strateji olarak yer alır. Zenginleştirme, karmaşık ve soyut bilgiyi hızlı kavrayan öğrencilerin içerik çerçevesinden uzaklaşmadan konuyu derinleştirmesini hedefler. Destekleme ise hedeflenen bilgi ve becerilere ulaşmak için daha fazla somut örneğe, günlük yaşam bağlamına, somut materyale ve görselleştirmeye ihtiyaç duyan öğrenciler içindir. MEB’in yayımladığı farklılaştırma etkinlik kılavuzları bir etkinlik havuzudur. Etkinliklerin tamamının birebir uygulanması beklenmez ve etkinlikler tüm öğrencilere yönelik değildir. Dersinizin programındaki “Farklılaştırma” bölümünü ve okulunuzun uygulamasını ayrıca kontrol edin.
Coğrafya dersinde zenginleştirme
- Dijital harita ve veri analizi: Dijital harita ya da açık veri kaynağıyla bir konuyu (nüfus, iklim, ulaşım gibi) incelettirip bulguları grafikle sunmasını isteyin.
- Yerel alan incelemesi: Okul çevresinde bir yer seçip yer seçim nedenlerini ve çevreyle ilişkisini yorumlatın. Okul dışı gözlemde izinleri baştan alın.
- Karşılaştırma ve senaryo: İki bölgeyi aynı ölçütlerle karşılaştırtın. Bir afet ya da iklim değişikliği senaryosunda sonuçları tahmin ettirin.
Coğrafya dersinde destekleme
- Harita okuma basamakları: Başlık, ölçek, yön, lejant ve renk sırasını gösteren kısa bir kontrol listesi verin. Önce sessiz harita üzerinde çalıştırın.
- Model ve görsel: Kabartma harita, basit bir arazi modeli, uydu görüntüsü ya da fotoğrafla yer şeklini görünür kılın.
- Yakın çevreden örnek ve kavram kartı: Kavramı önce öğrencinin yaşadığı yerden bir örnekle açın. Terimleri görsel kartlarla tekrar ettirin.
Eylem çağrısı
Kullandığınız zenginleştirme ve destekleme etkinliklerini ortak klasörde paylaşın. Harita çalışması, çalışma kâğıdı ya da değerlendirme ölçütü ekleyebilirsiniz. Eklemeden önce okul, öğrenci ve öğretmen adlarını ve kişisel verileri silin.
Klasörü herkes görüntüleyebilir. Kendi etkinliğinizi klasöre eklemek istiyorsanız iletisim@ogretmenimecesi.com adresine yazmanız yeterli.
Coğrafya farklılaştırmasını panoda ve yorumlarda konuşalım
Aşağıdaki pano ve yorum bölümü etkinlik dosyalarının paylaşımı için değildir. Dosyalar yukarıdaki klasörde toplanır. Pano ve yorumlar ise farklılaştırmayla ilgili soru, görüş ve deneyimlerinizi paylaşmanız içindir. Hangi etkinliğin hangi öğrenci grubunda işe yaradığını, zorlandığınız noktaları yazabilir, işinize yarayan bir belgeyi ya da bağlantıyı ekleyebilirsiniz. Panoda “+” düğmesine tıklamanız yeterli.
