NELER ÖĞRENECEĞİZ?

Evde, okulda ve sokakta her gün atık üretiyoruz. Bu derste atık yönetiminin; atığın oluşumunu önlemeyi ve kaynağında azaltmayı hedefleyen, yeniden kullanım, ayırma, toplama, geri dönüşüm, geri kazanım ve bertaraf süreçlerini kapsayan bir yaklaşım olduğunu öğreneceksin. Sıfır Atık Projesi’nin israfı önlemeyi ve atığın kaynağında ayrı toplanmasını amaçladığını, e-atıkların neden özel dikkat gerektirdiğini keşfedeceksin.

Çevrendeki atık yönetimi çalışmalarıyla ilgili bilgi toplamak için kullanacağın araçları belirleyecek, bilgilere ulaşacak, bunları doğrulayacak ve kaydedeceksin. Kontrolsüz depolamanın ve atık yakma tesislerinin çevreye etkilerini sorgulayarak atık yönetiminin ekosistemler ve insan sağlığı için önemini kavrayacaksın.

ÖĞRENME ÇIKTISI ve SÜREÇ BİLEŞENLERİ

BİY.10.2.9. Çevresinde atık yönetimi konusunda yapılan çalışmalarla ilgili bilgi toplayabilme

a) Çevresinde atık yönetimi konusunda yapılan çalışmalarla ilgili bilgilere ulaşmak için kullanacağı araçları belirler.
b) Belirlediği araçları kullanarak çevresinde atık yönetimi konusunda yapılan çalışmalarla ilgili bilgilere ulaşır.
c) Çevresinde atık yönetimi konusunda yapılan çalışmalarla ilgili ulaştığı bilgileri doğrular.
ç) Çevresinde atık yönetimi konusunda yapılan çalışmalarla ilgili ulaştığı bilgileri kaydeder.

UYGULAMA ZAMANI VE DERS SÜRESİ

31 Mayıs -11 Haziran 2027, 2 Hafta, 3 Ders Saati

📚 ÖĞRENME ve ÖĞRETME KAYNAKLARI:
Bilgi Paylaştıkça Çoğalır!

Eğitimde fırsat eşitliğini savunuyor ve öğrenme sürecini herkes için zenginleştirmeyi hedefliyoruz. Öğrenme çıktısına yönelik hazırladığımız bu kaynak havuzu, hem keşfetmek isteyen öğrenciler, hem de tasarlamak isteyen öğretmenler için bir rehber niteliğindedir.

VİDEO ANLATIM

🎬 Video Anlatım: 7- 8 dakikalık video anlatımı ile görsel ve işitsel hafızanı canlandır. Kısa zamanda öğren, tekrar et.➡️

🎬 Shorts Video: 1– 2 dakikalık video anlatımı ile kısa zamanda öğren, tekrar et.➡️

SESLİ ANLATIM (Podcast)

🎙️ Sesli Anlatım (Podcast): Kulaklığını takıp dersin derinliklerini yolda, okulda, her yerde dinle.➡️

BİLGİ GÖRSELİ -İNFOGRAFİK

📊 Bilgi Görseli (İnfografik): “Çok karışık” dediğin süreçleri, görsel şemalarla tek bakışta zihnine kazı.➡️

DERS SUNUM/SLAYTLARI

📝 Ders Sunum/Slaytları: Konuyu öğrenmeye odaklan, derse ve sınavlara görsel etkisi yüksek, özet sunum/slaytlarla hazırlan.➡️

💻 ETKİLEŞİMLİ DERS KİTABI MEB OGM MATERYAL

OGM Materyal üzerinde bulunan etkileşimli dijital içerikler, etkinlikler, PDF kaynaklar ve zenginleştirilmiş sunumlar.➡️

EĞLENEREK, OYNAYARAK ÖĞREN

🎯 Oyunla Öğrenelim: Aşağıdaki oyunla atık yönetimini ne kadar öğrendiğini test et.

Çöpün Yolculuğu

Bozulan telefonun, evde biriken ambalajlar, okulda kullanılan kâğıtlar… Attığın her şeyin bir yolculuğu var ve bu yolculuk çevreni doğrudan etkiliyor. Beş aşamalı bu oyunda atık yönetimini tanıyacak, çevrendeki çalışmalarla ilgili nasıl güvenilir bilgi toplayabileceğini keşfedeceksin.

Oyunda yalnızca 1. aşama açık başlar. Bir aşamayı tamamlayınca sıradaki aşamanın kilidi açılır.
Her cevaptan sonra, cevabın neden doğru ya da yanlış olduğunu anlatan bir açıklama görürsün.
Acele etme: süre sınırı yok. Amaç puan toplamaktan çok, atık yönetimi çalışmalarıyla ilgili bilgi toplayabilmek.

SIKÇA SORULAN SORULAR

Atık yönetimi nedir ve neyi hedefler?

Atık yönetimi, atığın oluşumunu önlemeyi ve kaynağında azaltılmasını hedefler. Yeniden kullanım, ayırma, toplama, taşıma, geri dönüşüm, geri kazanım ve bertaraf edilen atıkların izlenmesi, kontrol edilmesi ve denetlenmesi süreçlerini kapsar.

Sıfır Atık Projesi neleri kapsar?

Sıfır Atık Projesi; israfın önlenmesini, kaynakların verimli kullanılmasını, atığın oluşmasının önlenmesini, oluşan atığın kaynağında ayrı toplanmasını ve geri kazanımının sağlanmasını kapsayan bir atık yönetim felsefesi ve hedeftir. Proje ile Türkiye’de geri kazanım oranı 13 iken 2021 yılında 27,2’ye yükseltilmiştir.

E-atık nedir ve neden dikkat gerektirir?

Elektronik cihazların ömrü kısaldıkça ortaya çıkan elektronik atıklara e-atık denir. Devre kartlarında, aydınlatmalarda ve bataryalarda kullanılan cıva, kurşun, kadmiyum gibi elementler çevreye ve insanlara zarar verebilir.

Katı atıkların kontrolsüz depolanması neden sorun yaratır?

Kontrolsüz depolama, çöplerden kaynaklanan metan ve karbondioksit gazlarının artmasına neden olur. Toprak, yer altı suları ve yüzeysel sular da kirlenir. Düzenli depolama tesislerinde ise depo gazı ve sızıntı sularının zararları en aza indirilmeye çalışılır.

Atık yakma tesisleri çevre için hangi risklere yol açar?

Atık yakma tesislerinden çevreye yayılan sülfür ve nitrojen oksitleri, kurşun ve diğer ağır metaller çevre kirliliğinin en büyük kaynağını oluşturur. Bu nedenle toplama ve depolama süreçlerinin doğru yönetilmesi gerekir.

📁 KAYNAKLAR

📂 Bu dersin klasörü: BİY.10.2.9. Atık Yönetimi klasörüne ulaş. Bu yazıdaki bütün materyalleri tek yerden indirebilirsin.

Bu yazıda kullanılan kaynaklar:

OGM Materyal – Etkileşimli Ders Kitabı (Ünite 2)

GELİN BU KONUYU BİRLİKTE ZENGİNLEŞTİRELİM

Yaşadığın çevrede atıklar nasıl toplanıyor, ayrıştırılıyor ve bertaraf ediliyor? Okulunda ya da mahallende sıfır atık uygulamaları var mı ve bu bilgilere hangi güvenilir kaynaklardan ulaşabilirsin?

Aşağıdaki Padlet panosuna merak ettiklerini, araştırma sorularını ve düşüncelerini yazabilirsin. Arkadaşlarının paylaşımlarını okuyarak farklı atık yönetimi örneklerini keşfedebilir, yeni bakış açıları kazanabilirsin.