NELER ÖĞRENECEĞİZ?

Sürekli susayan ve çok sık idrara çıkan birinin vücudunda neler olduğunu hiç düşündünüz mü? Bu derste homeostazinin sağlanamadığı durumlarda oluşabilecek sağlık problemleri hakkında hipotez oluşturabilme öğrenme çıktısı kapsamında bir araştırma sorusu belirleyeceğiz. Diabetes mellitus, diabetes insipidus, hipertansiyon, hipotansiyon ve obezite gibi sağlık problemlerini inceleyeceğiz.

Ardından bu sağlık problemlerinin neden-sonuç ilişkisini ve bağımlı ve bağımsız değişkenlerini belirleyeceğiz. Değişkenleri belirlemek için gözlemler yapacak, bilimsel kuramlardan yola çıkarak önermeler sunacağız. Hazırsanız başlayalım!

ÖĞRENME ÇIKTISI ve SÜREÇ BİLEŞENLERİ

BİY.11.2.10. Homeostazinin sağlanamadığı durumlarda oluşabilecek sağlık problemleri hakkında hipotez oluşturabilme
a) Homeostazinin sağlanamadığı durumlarda oluşabilecek sağlık problemlerine yönelik bir araştırma sorusu belirler.
b) Homeostazinin sağlanamadığı durumlarda oluşabilecek sağlık problemlerinin neden-sonuç ilişkisini belirler.
c) Homeostazinin sağlanamadığı durumlarda oluşabilecek sağlık problemlerinin bağımlı ve bağımsız değişkenlerini belirler.
ç) Homeostazinin sağlanamadığı durumlarda oluşabilecek sağlık problemlerinin değişkenlerini belirlemek için gözlemler yapar.
d) Homeostazinin sağlanamadığı durumlarda oluşabilecek sağlık problemleriyle ilgili bilimsel kuramlardan yola çıkarak önermeler sunar.

UYGULAMA ZAMANI VE DERS SÜRESİ

31 Mayıs – 11 Haziran 2027, 2 Hafta, 8 Ders Saati

📚 ÖĞRENME ve ÖĞRETME KAYNAKLARI:
Bilgi Paylaştıkça Çoğalır!

Eğitimde fırsat eşitliğini savunuyor ve öğrenme sürecini herkes için zenginleştirmeyi hedefliyoruz. Öğrenme çıktısına yönelik hazırladığımız bu kaynak havuzu, hem keşfetmek isteyen öğrenciler, hem de tasarlamak isteyen öğretmenler için bir rehber niteliğindedir.

VİDEO ANLATIM

🎬 Video Anlatım: 7- 8 dakikalık video anlatımı ile görsel ve işitsel hafızanı canlandır. Kısa zamanda öğren, tekrar et.

SESLİ ANLATIM (Podcast)

🎙️ Sesli Anlatım (Podcast): Kulaklığını takıp dersin derinliklerini yolda, okulda, her yerde dinle.

BİY.11.2.10. Homeostazinin Sağlanamadığı Durumlar

Mehmet Köşk 21 Eylül 2026 13:52

DERS SUNUM/SLAYTLARI

📝 Ders Sunum/Slaytları: Konuyu öğrenmeye odaklan, derse ve sınavlara görsel etkisi yüksek, özet sunum/slaytlarla hazırlan. Sunum/slayt hazır, doğrudan kullanabilirsin.

EĞLENEREK, OYNAYARAK ÖĞREN

🎯 Oyunla Öğrenelim: “Ne kadar öğrendik?” Kendini öğretici oyunla test et.

Hipotez Laboratuvarı: Dengesizliğin Nedenini Bul

Bir hekim gibi düşün: hasta çok su içiyor ve sürekli idrara çıkıyor. Sorunun nedeni ne olabilir? Bu oyunda homeostazinin sağlanamadığı durumlardaki sağlık problemlerini inceleyecek, neden-sonuç ilişkilerini kurup hipotezlerini sınayacaksın.

Nasıl oynanır?

Beş aşama var. Başta yalnızca birinci aşama açık, diğerleri kilitli.
Bir aşamayı tamamlayınca sonraki aşamanın kilidi açılır ve “Sonraki Aşamaya Geç” düğmesi görünür.
Her cevaptan sonra açıklamayı oku; doğru ya da yanlış, nedenini orada göreceksin. Süre yok, acele etme.

1. Aşama: Hastalık Dosyaları

Her bilgiyi ait olduğu başlığa yerleştir. Bütün eşleştirmeler doğru olunca sonraki aşama açılır.

2. Aşama: Hipotez Testi

Beş soruyu yanıtla. Her soruda tek doğru seçenek var; yanıtından sonra açıklama açılır.

3. Aşama: Neden-Sonuç Zinciri

Her ifadenin bir sağlık probleminin nedeni mi, sonucu mu olduğuna karar ver.

4. Aşama: Hipotez Denetçisi

Hipotezleri topladığın verilere göre değerlendir. Her ifade için Doğru ya da Yanlış seç; yanlış ifadelerin nedenini açıklama kutusunda bulacaksın.

5. Aşama: Araştırma Karnesi

Öğretmen İmecesi Biyoloji Zümresi

SIKÇA SORULAN SORULAR

Homeostazi sağlanamazsa ne olur?

Geri bildirim mekanizmaları yetersiz kaldığında iç ortam bozulur ve klinik hastalıklar ortaya çıkar. Çevresel aşırılıklar, genetik bozukluklar, mikroorganizmalar ve sağlıksız yaşam alışkanlıkları dengeyi zorlayabilir.

Diabetes mellitus ile diabetes insipidus arasındaki fark nedir?

Diabetes mellitus insülin yetersizliği ya da insülin direncine bağlıdır; kan şekeri yüksektir ve idrarda glikoz bulunur. Diabetes insipidus ADH eksikliğine bağlıdır; kan şekeri normaldir ve idrarda glikoz bulunmaz.

Hipotez nasıl kurulur?

“Eğer… o zaman… çünkü…” kalıbı kullanılabilir. Örneğin: Eğer kanda insülin yetersiz kalırsa glikoz hücre içine giremez ve kanda birikir, çünkü insülin glikoz taşıyıcı kanalları açan anahtardır.

Hipertansiyon ile hipotansiyon arasındaki fark nedir?

Hipertansiyon, dinlenme halindeki kan basıncının sürekli 140/90 mmHg veya üzerinde olmasıdır. Hipotansiyon ise sürekli 90/60 mmHg altında olmasıdır.

Homeostazinin korunmasına yardımcı olan yaşam ilkeleri nelerdir?

Yeterli ve dengeli beslenme, düzenli su tüketimi, düzenli fiziksel aktivite, kaliteli uyku, stres yönetimi, zararlı alışkanlıklardan kaçınma ve koruyucu sağlık taramaları ders kitabında önerilen yedi ilkedir.

📁 KAYNAKLAR

📂 Bu dersin klasörü: BİY.11.2.10. Homeostazinin Sağlanamadığı Durumlar klasörüne ulaş. Bu yazıdaki bütün materyalleri tek yerden indirebilirsin.

Bu yazıda kullanılan kaynaklar:

GELİN HOMEOSTAZİNİN SAĞLANAMADIĞI DURUMLARI BİRLİKTE ZENGİNLEŞTİRELİM!

Şeker hastalığı ile şekersiz şeker hastalığı benzer belirtiler gösterse de nedenleri neden farklıdır? Bu farkı hangi araştırma sorusu ve hipotezle sınarsınız? Düşünce ve gözlemlerinizi yorumlarda paylaşın.

Bağımlı ve bağımsız değişken tablolarınızı, “Eğer… o zaman… çünkü…” hipotez örneklerinizi, neden-sonuç şemalarınızı ya da özgün soru örneklerinizi Padlet panosunda sağ alttaki “+” düğmesiyle ekleyin ve imece havuzunu birlikte zenginleştirelim.