NELER ÖĞRENECEĞİZ?

Sofrada kalan yemek, tek kullanımlık poşet ve gereksiz yanan lambalar ayrı ayrı küçük görünür; ancak milyarlarca insanda birleşince insanlık her yıl gezegenin yenileyebildiğinden daha fazla kaynak tüketir. Bu derste ekolojik ayak izinin, biyokapasitenin ve ekolojik açıklığın ne anlama geldiğini, ayak izini büyüten ve küçülten etkenleri öğreneceksin.

Etkinlikte ayak izini küçültme yolları hakkında bir araştırma sorusu belirleyecek, veri toplayıp analiz edecek, kanıtlara dayalı çözümler üretecek ve bulgularını sınıfta paylaşacaksın. Böylece ekolojik ayak izini küçültme yollarını bilimsel olarak sorgulayabileceksin.

ÖĞRENME ÇIKTISI ve SÜREÇ BİLEŞENLERİ

BİY.10.2.7. Ekolojik ayak izini küçültebilme yollarını bilimsel olarak sorgulayabilme

a) Ekolojik ayak izini küçültebilme yollarıyla ilgili araştırma sorusu belirler.
b) Ekolojik ayak izini küçültebilme yollarıyla ilgili araştırma sorusunu cevaplamak için bir tablo/model oluşturur.
c) Ekolojik ayak izini küçültebilme yollarıyla ilgili araştırma planlar.
ç) Ekolojik ayak izini küçültebilme yollarıyla ilgili elde ettiği verileri analiz eder ve
yorumlar.
d) Ekolojik ayak izini küçültebilme yollarıyla ilgili elde ettiği kanıtlara dayalı açıklama yapar ve ekolojik ayak izini küçültebilmeye yönelik çözüm üretir.
e) Ekolojik ayak izini küçültebilme yollarıyla ilgili elde ettiği bilgileri değerlendirir ve paylaşır.

UYGULAMA ZAMANI VE DERS SÜRESİ

10-21 Mayıs 2027, 2 Hafta, 3 Ders Saati

📚 ÖĞRENME ve ÖĞRETME KAYNAKLARI:
Bilgi Paylaştıkça Çoğalır!

Eğitimde fırsat eşitliğini savunuyor ve öğrenme sürecini herkes için zenginleştirmeyi hedefliyoruz. Öğrenme çıktısına yönelik hazırladığımız bu kaynak havuzu, hem keşfetmek isteyen öğrenciler, hem de tasarlamak isteyen öğretmenler için bir rehber niteliğindedir.

VİDEO ANLATIM

🎬 Video Anlatım: 7- 8 dakikalık video anlatımı ile görsel ve işitsel hafızanı canlandır. Kısa zamanda öğren, tekrar et.

SESLİ ANLATIM (Podcast)

🎙️ Sesli Anlatım (Podcast): Kulaklığını takıp dersin derinliklerini yolda, okulda, her yerde dinle.

BİY.10.2.7. Ekolojik Ayak İzinin Küçültülmesi

Mehmet Köşk 12 Ağustos 2025 13:21

DERS SUNUM/SLAYTLARI

📝 Ders Sunum/Slaytları: Konuyu öğrenmeye odaklan, derse ve sınavlara görsel etkisi yüksek, özet sunum/slaytlarla hazırlan. Sunum/slayt hazır, doğrudan kullanabilirsin.

💻 ETKİLEŞİMLİ DERS KİTABI MEB OGM MATERYAL

OGM Materyal üzerinde bulunan etkileşimli dijital içerikler, etkinlikler, PDF kaynaklar ve zenginleştirilmiş sunumlar.➡️

EĞLENEREK, OYNAYARAK ÖĞREN

🎯 Oyunla Öğrenelim: Aşağıdaki oyunla ekolojik ayak izini küçültme yollarını ne kadar öğrendiğini test et.

Gezegenin Hesabı

Sofrada kalan yemek, tek kullanımlık poşet, gereksiz yanan lamba… Ayrı ayrı küçük görünen bu tercihler milyarlarca insanda birleşince insanlık her yıl gezegenin yenileyebildiğinden daha fazla kaynak tüketir. Beş aşamalı bu oyunda ekolojik ayak izini tanıyacak, nedenlerini sorgulayacak ve onu küçültecek çözümleri kanıtlarla değerlendireceksin.

Oyunda yalnızca 1. aşama açık başlar. Bir aşamayı tamamlayınca sıradaki aşamanın kilidi açılır.
Her cevaptan sonra, cevabın neden doğru ya da yanlış olduğunu anlatan bir açıklama görürsün.
Acele etme: süre sınırı yok. Amaç puan toplamaktan çok, ayak izini küçültmeye yönelik çözümleri bilimsel olarak sorgulayabilmek.

SIKÇA SORULAN SORULAR

Ekolojik ayak izi nedir ve nasıl ölçülür?

Ekolojik ayak izi, insanların yaşamsal faaliyetleri için ihtiyaç duyduğu biyolojik kaynakları üretmek ve oluşan atıkları etkisiz hale getirmek için gerekli olan verimli kara ve su alanıdır. Küresel hektar cinsinden ölçülür.

Biyokapasite ile ekolojik açıklık arasındaki ilişki nedir?

Biyokapasite, bir bölgenin insanlara faydalı biyolojik maddeleri üretme ve atıkları emme kapasitesidir. Bir toplumun ekolojik ayak izi o bölgenin biyokapasitesini aşarsa ekolojik açıklık ortaya çıkar.

Ülkemizde ekolojik ayak izinin en büyük bileşeni nedir?

Ülkemizde kişisel ekolojik ayak izinin en büyük bileşenlerinden biri gıda tüketimi ve gıda atıklarıdır. Alışveriş listesi yapmak, ihtiyaç kadar gıda almak ve yerel ile mevsimsel gıdaları tercih etmek ayak izini küçültür.

Kompost yapmak ekolojik ayak izini nasıl küçültür?

Kompost, meyve ve sebze kabukları gibi organik atıkların gübreye dönüştürülmesidir. Çöplüğe giden organik atığı azaltır ve toprağı yapay gübre yerine doğal yolla besler.

Ayak izini küçültmek için yalnızca bireysel çabalar yeterli midir?

Hayır. Bireysel davranış değişiklikleri önemlidir; ancak kurumların alacağı enerji verimliliği ve yenilenebilir enerji yatırımları gibi önlemler de ayak izinin küçülmesinde çok daha büyük etki yaratır.

📁 KAYNAKLAR

📂 Bu dersin klasörü: BİY.10.2.7. Ekolojik Ayak İzinin Küçültülmesi klasörüne ulaş. Bu yazıdaki bütün materyalleri tek yerden indirebilirsin.

Bu yazıda kullanılan kaynaklar:

GELİN BU KONUYU BİRLİKTE ZENGİNLEŞTİRELİM

Sofranda ya da okulda bir gün içinde ne kadar gıdanın çöpe gittiğini hiç düşündün mü? Ekolojik ayak izini küçültmek için günlük hayatında hangi alışkanlığını değiştirebilirsin ve bunun yeterli olup olmadığını sence hangi kanıtlar gösterir?

Aşağıdaki Padlet panosuna gözlemlerini, önerilerini ve düşüncelerini yazabilirsin. Arkadaşlarının paylaşımlarını okuyarak benzer ve farklı çözümleri karşılaştırabilir, yeni bakış açıları kazanabilirsin.